Hoofdpersoon Sofie Rood wil weg uit de stad. Het benauwd haar. Met name het politieke klimaat en de maatschappij die daarbij gevormd is. Ze huurt een leegstaand gerenoveerd huis in een dorpje op het platteland.
Dat spreekt mij aan, omdat ik iets dergelijks al ruim 15 jaar doe in Frankrijk. Terug naar een plaats waar de tijd stil lijkt te hebben gestaan. Het is niet helemaal vergelijkbaar omdat ik er altijd bekenden ontmoet die daar al lang wonen en leven.
Sofie laat haar dochters Dafne en Chloë achter in de stad. Haar ex-partner is overleden. Wel neemt ze veel herinneringen mee, die haar soms teveel lijken te worden. Ze ervaart ergernis en onvrede. Waar kan ik mij thuisvoelen ? Het huisje lijkt lang niet gebruikt ( oude Ben werd er dood gevonden, ), kent schreeuwende kleurstellingen die zij liefst afdekt en er moet nodig geventileerd worden. De moestuin is verwaarloosd. Werk aan de winkel.
Iets verderop wonen de stugge Bob, die ook jaagt, met zijn hond en vrouw Ellen. Met een boerenbedrijf. Het dorp was ooit welvarend door de winst van koper. Dat is voorbij. Er zijn wel winkels, een kleine super, een wasserette ( met Antilliaanse mensen ). een chiropractor, een vage medische post, een liefdewerk oud papier adres ? en een kroeg.
Op de kerk hangt een half afgescheurde poster van Legrand, de "leider". Zij onderdrukt de neiging deze verder te verwijderen. Te gevaarlijk. De maatschappij is de laatste 10 jaar veel veranderd. Een dictatoriaal systeem en een grote uittocht.
Ze gaat ook naar de stad, naar een bouwmarkt om schoonmaakspullen en tuinaccesoires te halen. Ze gaat voor een ecologische moestuin. Het tuincentrum blijkt een oase. Ze wil "boerin" worden en het land "zwanger maken". Buurvrouw Ellen is de eerste die echt contact zoekt. Nieuwsgierig. Ze brengt eieren mee uit eigen hok. Met Ellen komt het dorp binnen.Op de vraag wat Sofie doet zegt zij : thuiswerk / communicatie. Ellen heeft niets met digitaal. Zij heeft dieren en een man.
Het dorp benauwd en pas als ze naar de stad rijdt ervaart ze ruimte. Voelt als ontsnapping. De grond blijkt schraal ( aardappelen en uien ) en moet bemest worden. Ze neemt een plantenapp en een vogelapp om de natuur daar te leren kennen. Buurman Bob's route loopt door haar moestuin en een verzoek om iets om te lopen helpt niet echt.
Zij brengt haar dekbed naar de stomerij/ wasserette. Deze mensen zijn ook afhoudend en angsteig. Zij werken hier al 25 jaar. Zij wantrouwen de vreemdeling.
Zij gezoekt een agrarische manifestatie, dat bol staat van de vaderlandslievende regime vlaggen. In een naar stijfsel ruikend zaaltje is een lezing door professor Andreoli, die het regime verheerlijkt. Hij wuift het "Hoge Commissariaat" alle lof toe. Een man protesteert: een gekleurd verhaal, vooringenomen tendentieus. Andreoli wuift het weg. Dan stelt Sofie een vraag daarover: Kan het zo zijn dat er in de toekomst omgekeerd gedacht wordt over wat nu van waarde is ? Goede vraag, maar Andreoli kan niet in de toekomst kijken en gaat weg.
Sofie ontmoet Frank en Jacqueline, of ze mee gaat naar de kroeg. Zij noemen de dorpelingen stugge kontkrabbers. Ze gaan naar Maman, die Gil de la Tourette heeft, moeder van Frank.. Frank merkt dat veel mensen geen contact meer met hem willen omdat men bang is. Zij vraagt of er geen verzet is.
De triomf van de vulgariteit. Intellectuelen niet bon ton. Geen collectief verzet. Ook onderling kritiek. Nina, zwart leer, zus van Frank. Motor. Jozef is dood ( Maman vraagt naar hem ). Sofie ziet een familievoorstelling. Sofie gaat thuis aan de slag met de geschiedenis van de familie Lombard. Lombardije, Geldverstrekkers M.E. en Renaissance.Vader van Frank en Nina hier belandt. Bij 2de vrouw 3 kinderen, ook George.
H 4.
Bestuursgebouw. 3 vlaggen en portretten: Hoge Commissaris, Geduputeerd commissaris ( halfbroer Sofie ? ). Daar zit Bram ( heeft scooter ). De Lombards maken altijd de verkeerde keuze. Bram brengt een map met informatie langs. Bram is "liefdewerk oud papier". Oud leraar en historicus ( Nederlandse kolonisten in USA, nu geen item meer ).
Weinig interesse in dit gebied. Dan nonnenklooster voor lastige dochters, dan bedevaartsoord, tranen van een zuster geneeskrachtig. In de Franse Revolutie toevluchtsoord. Fam .Lombard koopt grond en buit bevolking uit., stil in WO 2 en de Lombards hebben een herstellingsoord soldaten. Dan de Grote Omslag. LHBTS+ en remigranten zouden er ondergebracht worden. Gewapend verzet van de Lombards. Dwingen de chauffeurs allen vrij te laten. Begeleidende militairen stellen orde op zaken. Is het echt gebeurd.
De legers van Rusland en China hebben geen humor, geen glimlach. zelfspot, humor doorbreekt het narcisme. Het relativeert. Wel steeds concentratie op verzet en handhaving.
Overgang 10 jaar geleden. Honen, sarcasme prima. Humor niet. Ook niet op de staatstelevisie. Reportage geluk grensbewoners. Lof aan de vrede ( Vlamingen trekken rond ). broer Legrand op tv.
Harry's bar. Verbod op Cannabis. Ook tabak is taboe. Foodtruck met tieners. Haar halfbroer Alain had al jong de behoefte om "iets groots" te doen. Nu beloofde hij het internet te zuiveren en een nieuw geschiedenisboek uit te brengen. Dat Alain haar broer is houdt zij wijselijk voor zich. Aan haar moeder denkt zij weinig terug. Zij is zeer kritisch over haar. Er is geen contact. Haar ex partner heeft zij geholpen in zijn laatste levensfase.
Haar dochters hebben liefdesbesognes. En zijn met carrieres bezig. Sofie niet interressant genoeg. Ellen heeft buikklachten, naar ziekenhuis. Operatie door Nina.
Frank leest voor uit eigen werk. Sofie vindt er weinig aan. Een spierbal vertelt over controles en heropvoedingskampen op Workum. De touwtjes worden aangetrokken. Er is ook een boekenclub waarin het regime en verzet ter sprake komt. De meeste domme mensen stemmen op de partij, maar zijn niet de boosdoeners.
De oogst lukt en samen met Bram brengt Sofie aardbeien rond. Het laatste bakje naar Lombard. Sofie vertrouwt hen niet helemaal. Emilie: sodemieter op !
Dumbdeal:
De grote uittocht: naar Lybië en Algerije. Met bussen onder militair gezag. OOk richting Marokko. Om de lege huizen werd gevochten en er waren ineens veel te weinig arbeidskrachten. Massale steun voor streng beleid. Men raakte bezet door zichzelf.
Officieel was er geen verzet. Ondanks aanslagen en explosies ( vuurwerk ? ) leeft men in het paradijs. Sofie denkt dat zij gevolgd wordt. Uit een zijstraat militairen. Flashback van doodgetrapte vriend. Jalito lhbti. Zij voelt woede en wraak. De militairen nu wilden helpen. Ze gaat naar Bram. Nina is opgepakt. Verraad ? Bij Bram hangt iets dat niet te vertrouwen is. Opvlieger. Burgerwachten.
Sjalito Torres.
Een fotograaf die veel aan het waarnemen van het moment deed. Samenwerking hij fotograaf ( Curacao, moeizame jeugd ), zij schrijft. Een referendaris geeft hem een baan bij een krant. Mooie man. Verslaggeving jaren 90. Reportages succes. Ontplooien kwaliteiten. Jalito wordt voor haar ogen doodgeknuppeld door de politie. Die daar plezier aan beleefd. Haar pijn wordt uitgelachen. "Blanke vrouw met zwarte man en ook lhbti".
Sofie's moeder wilde haar niet ( droom rug ). Ze was narcistisch en verslaafd. Ging alleen om haar zelf. Ook halfbroer Alain zat hierin. Deze groeide uit tot een leider, die zich steeds anders voordeed: dan weer beul, dan weer minnaar. Zijn meelopers zorgden voor zuiveringen in Europa.Haar huwelijk met Ton was een vergissing. Hij was vermoged, maar moest wel meebetalen aan alle kosten. Ze mocht niet werken toen er kinderen waren en omdat zij het toch deed moest zij de opvang betalen. Hij sympatiseerde met het regime.
H4.
Als Sofie naar huis gaat staat er politie bij geschrokken Bob en Ellen. Sofie wordt gezocht voor contact met de gearresteerde Nina, de arts. Zij weigert naar het bureau te gaan. Haar relatie met Nina is het drinken van rode wijn en de poëzieclub. Geen verzet. na afloop leest zij Albert Camus en klust wat in de tuin. Ze denkt aan een bijeenkomst met Alain, zijn omhelzing, en Ton met zijn nieuwe vlam. Zijn dochters haten hem. Op de achtergrond ziet zij Alain als veiligheidsklep.
Albert Camus (1913-1960) is een Franse filosoof, journalist en schrijver die bekend is geworden door zijn boeken 'De pest', 'De val' en 'De vreemdeling'. Hij wordt de filosoof van 'het absurde' genoemd. Camus vindt dat het leven nergens op slaat, geen zin heeft en nergens naartoe gaat.
Albert Camus won de Nobelprijs voor Literatuur in 1957 niet voor zijn bekendste werken zoals " De Vreemdeling ", maar voor een essay waarin hij zich verzette tegen de doodstraf, getiteld "Reflecties op de guillotine".
Martha Nussbaum, geboren als Martha Craven, is een Amerikaans filosoof en hoogleraar rechtsfilosofie en ethiek aan de Universiteit van Chicago. Ze is met name geïnteresseerd in klassieke filosofie, politieke filosofie, feminisme en ethiek.
Nussbaum heeft veel geschreven over emoties. Ze grijpt daarbij terug op de stoïcijnse traditie van Epictetus en anderen. Schaamte en wraak zijn irrationeel, betoogt ze conform de leer van de Stoa. Maar in tegenstelling tot de stoïcijnen gelooft ze niet dat alle emoties irrationeel zijn. Veel emoties zijn intelligent. Angst en boosheid kunnen bijvoorbeeld heel functioneel en gepast zijn. In die zin zijn ze zinnig en rationeel. Daarom zou in de morele opvoeding ook ruimte moeten zijn voor het ontwikkelen van deze zinnige emoties. In het onderwijs zou een morele sensibiliteit gekweekt moeten worden. De leerling dient oog te krijgen voor eigen kwetsbaarheden. Literatuuronderwijs is hiervoor bij uitstek geschikt. Nussbaum verzet zich hiermee tegen een ethiek die zuiver rationeel is.
Sofie gaat voor de krant een interview aan met 10 succesvolle mannen die in 1968 student waren. Wat is er van hen - de vrije vogels - geworden ? Haar hoofdredacteur gaat mee, Sjalito ( danser, improvisator ) als fotograaf en Alain 16 zomaar. De bijeenkomst is in "Duin en Kruidhof" in Santpoort.
Onder de mannen is Boris Hartmen, die zich in de periferie van het gezelschap beweegt. Volgens hem is de toekomst: de superelite gebruikt de massa of de superelite vecht onderling voor de massa.
Dit boek komt ter sprake. Uit 1992.
Het einde van de Koude Oorlog en de erop volgende toename van het aantal liberale democratieën, ging gepaard met een plotse en radicale terugval van het totaal aantal oorlodsconflicten wereldwijd, oorlogen tussen staten, etnische oorlogen, revolutionaire oorlogen en het aantal vluchtelingenen ontheemde personen.
Democratie alom, gezond verstand, ratio voorop, religie passée. Voordeel vooe iedereen. De Verlichting is terug. Rassen en kleurmenging de toekomst volgens Sjalito.
Einde van these- antithese, eind- synthese.
Opmerkelijk omdat in deze tijd de omgekeerde beweging plaats vindt. Zoals gebruikelijk wordt synthese weer these en roept anti these op. culturen zullen botsen. Richting nieuwe synthese.
Haar moestuin ligt er verregend bij.
Gebruikelijk is dat de scheiding der machten, de scheiding van de wetgevende macht, de uitvoerende macht en de rechterlijke macht, niet of onvoldoende aanwezig is en dat de overheid of de betreffende machthebber (dictator) zelf niet (geheel) onderworpen is aan het recht.
Het fascisme wordt gekenmerkt door steun aan een dictatoriale leider, gecentraliseerde autocratie, militarisme, gewelddadige onderdrukking van oppositie, geloof in een natuurlijke sociale hiërarchie, ondergeschiktheid van individuele belangen aan het vermeende belang van de natie of het ras, en een sterke regulering van de samenleving en de economie.
