zaterdag 28 februari 2026

Beach Boys Best in Luxor.

 


De mede-winnaar van seizoen 5 van The Tribute: Battle of the Bands kwam naar het Nieuwe Luxor. Beach Boys’ Best is een ode aan één van de meest invloedrijke bands uit de muziekgeschiedenis in de 60'er jaren: The Beach Boys. Wij gingen op vrijdag 27 februari naar de band die een energieke liveshow vol meerstemmige zang en zonnige harmonieën liet horen


Calefornia lonkte naar ons op de Kop van Zuid en dat betekende dat we een zo soepel mogelijke verplaatsing dienden te vinden. Eerst verzamelden we ons in Bergschenhoek om vervolgens met de auto naar het Meijersplein te gaan. Daar namen we de rechtstreekse metro ( die goed gevuld was met stammen uit Den Haag, Berkel, Bleiswijk, Nootdorp en Delfgauw ), naar de Wilhelminakade. Na een paar winderige omwegen stonden we bij het theater: 
Welkom ! 
 

 Voor de deur stond het verkeer vaster dan vast en dat gaf heel veel rode lampjes, die aan het vroegere Karendrecht deden herinneren. In het theater was het ook druk ( hier niet te zien ). Uitverkocht, wat stond voor 1500 toeschouwers bij de garderobe. Gelukkig had Ries een korte procedure verzonnen en konden we via ingangen G en H naar onze stek op het balkon. 
 

Daarvóór waren immense trappen aangebracht, maar wilde je anders boven komen dan waren er de kleine liften, die twee keer zo groot leken door de spiegelwand. Een groep ouderen sloot zo close aan dat de buik van een dame verhinderde dat de liftknopjes bereikbaar waren ( in ieder geval niet zonder de betreffende buik te toucheren ).
 


Onze stoelen rechtsboven met rugdekking waren prettig gesitueerd, het uitzicht was goed en samen waren we er klaar voor: The Beach Boys Best.
 
De vaart zat er goed in bij de verschillende nummers. Het meeste repertoire was ons bekend. Beetje nadeel was wel dat er tussen de nummers door "op kleedkamerachtige wijze" door de jongens iets verteld werd over de oorspronkelijke Beachboys. Brian, Carl en Dennis Wilson, Mike Love en Al Jardine kwamen voorbij.
 

De mannen kunnen heel goed zingen en spelen maar zijn geen vertellers. Een echte verteller zou m.i. de kwaliteit van het geheel goed doen. Tussendoor was het pauze waarbij we alle 1500 een gratis drankje konden ophalen. Deze keer waren Eugenie en ik de speedy's. Als eersten aan de bar. Het duurde even voor de barman op stoom kwam. Intussen hadden zich 1498 mensen zich achter ons verzameld. Mooi om te zien. Good Vibrations ook.
 

 Na de pauze gingen we er goed voor zitten: grote kans op meezingers en zo gebeurde. Kokomo deed het erg goed voor de lage stemmen. De hoge moesten wachten op God only knows.
 

 Qua beeld ( opstelling van de band ) leek het ook in dit geval veel op "terug in de tijd": daar hadden ook de Beatles, The Kinks of de Animals kunnen staan. Het paste.
 

Na de toegift was er de run op de jassen. Ik raakte mijn gezelschap kwijt en besloot aan de rand van deze mensenrivier te gaan staan. Tot Eugenie en Ries voorbij zwommen. Snel sloot ik aan . Buiten was het geen Californië, wel herfst in Rotterdam.
 

Via dezelfde weg keerden wij terug. In de metro was een bierfeestje voor levenslustige kaalgeschoren mannen, die verstand hadden van K-Swiss tennisschoenen. 
Het was weer mooi geweest. 
 

 
 


 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

De boekenclub voor dwarse huisvrouwen.

Ik kwam dit boek tegen, luisterde een stukje, prettige voorleesstem, luisterde verder. Vroeg mij af of dit voor mij aansprekend zou zijn. Kreeg beelden van de amusante en confronterende TV serie Desparate Housewives. Luisterde weer verder en ik bemerkte nieuwsgierigheid ( en loyaliteit ). Ik ga zien hoever ik kom en ga.

 

Het betreft het verrassende, hartverwarmende verhaal van een huisvrouw die een boekenclub begint en per ongeluk een feministische revolutie ontketent in haar lokale suburb.

In ‘De boekenclub voor dwarse huisvrouwen’ neemt Marie Bostwick je mee op een hartverwarmende reis door de jaren ’60 vol humor en nostalgie. Vier ontevreden huisvrouwen zijn hun alledaagse leventjes in een Amerikaanse suburb spuugzat. Terwijl de wereld om hen heen razendsnel verandert, hebben de vrouwen het gevoel stil te staan. Wanneer wordt het tijd voor hun eigen dromen? 

Om de sleur te doorbreken besluiten ze een boekenclub te beginnen. Al lezend en pratend leren de vier vrouwen hoe ze door de kracht van boeken én van vriendschap de koers van hun leven kunnen bepalen. Marie Bostwick weet als geen ander de tijdgeest op papier te vangen en dicht daarbij een speciale rol toe aan ‘The Feminine Mystique’ van Betty Friedan, het baanbrekende boek dat een generatie vrouwen wist te inspireren en aan te zetten tot actie.

 Alma Mater.....Voedende Moeder.

De hoofdpersoon is Margareth Ryan, vrouw van een militair. Zij woont in een soort Vinexwijk, Concordia genaamd. Aanvankelijk gaat zij na de middelbare school studeren, heeft talenten en is gemotiveerd. Zij voelt zich thuis op de Columbus University. Na haar huwelijk belandt zij in de standaardrol van huisvrouw en is zij alleen nog bezig met haar kinderen, haar man en huis. Zij is geslaagd als ze dat goed regelt. Ze wil echter meer: ze wil schrijfster worden en tekent in voor een schrijfwedstrijd. Zij huurt ( met gewetensbezwaren over het huishoudgeld ) een wat minder gangbare typemachine, doet mee en wordt afgewezen. Gelukkig heeft zij er niemand over verteld. Zij denkt eraan de typemachine terug te geven, maar de winkelier doet haar een aanbieding. Ze noemt haar typemachine: Sylvia.

Zij ontmoet Charlotte, een nieuwe, wat excentrieke buurvrouw ( nertsjas overdag ), gaat met zelfgebakken koekjes kennis maken. Die koekjes kunnen naar de kinderen. Zij nodigt Charlotte uit op haar koffieclub, die zij ineens boekenclub noemt ( geneert zich ). Deze Charlotte adviseert het boek :The Feminine Mystique . Dat is pas echt interessant.

Bitsy, een vriendin, is 23, echtgenote van een paardenarts, die King heet. Ze heeft geen kinderen en wil graag wat werken en wordt stalknecht bij haar eigen man. Verbazing bij de buurvrouwen. Zij houdt echter van paarden ( deed dit werk ook voor haar vader  ). 

Andere leden van de club zijn Catherine Graham en Vivian Bouchetti ( haar enige echte vriendin ). Zij is nu 18 jaar getrouwd met Anthony. Ze is ook in het leger geweest, net als haar man, en heeft een directe manier van naar buiten komen.

Margaret twijfelde steeds over haar schrijfsels en kiest telkens voor een nieuwe invalshoek, hopend op grote publicitaire aandacht. Zij wil eerst resultaat, wat niet komt. 

De zgn. koffieclub ( waarin ook Barth, Ellen en Irish ,houdt zich hoofdzakelijk bezig met roken ( Pall Mall )  zelfgebakken koekjes en taart, recepten, baby's, kinderen krijgen, zwangerschap, mannen tevreden houden, tennis, het huishouden, de jurkjes van Audrey Hepburn. Ook zijn er roddels, zoals dat  Charlotte in een kliniek heeft gezeten en overdag de veelbesproken nertsjas draagt. 

Tot Margareth het omvormt tot haar "boekenclub" en hen de Feminin Mystique adviseert.

Zij organiseert de eerste bijeenkomst, bakt taart, maakt hapjes. Zeer tot ongenoegen van haar man Walt, die warm eten wil. De taart half ruïneert en er bierdrinkend vandoor gaat naar zijn club ( 3 x per week ). Hij zegt dat hij recht heeft op verzorging ( boterham met kaas niet voldoende ). omdat hij echt werkt en geld thuis brengt. 


Het ingebrachte boek vertelt het verhaal van de beklemmende wereld van de vrouw, die vastgespijkerd zit in haar rolpatroon. Margareth is enthousiast. Vivian niet. De bijeenkomst verloopt wat stijfjes, de bowl helpt niet echt, dus besluit Charlotte om een wodka cocktail te maken. Dat maakt de lippen los en de geheimen worden ontbloot. Margaret vertelt over haar schrijfavontuur, Viv denkt dat ze zwanger is, Bitsy's man heeft een kind bij een ander.
 
Ze besluiten elke 3de woensdag van de maand bijeen te komen. Dit boek doet de volgende keer weer mee omdat het nog niet algemeen gelezen is. 
Dan gaat de telefoon. Een zekere Lennard Clement , redacteur, biedt haar een baan aan om een column over huishoudelijke zaken te schrijven. Achteraf vond men haar inzending tot wel goed ( directie blad ), maar omdat het de Kerst betrof niet actueel.
Maragaret wil graag, maar Walt maakt bezwaren. Hij kleineert haar in plaats van stimuleren. Uity eindelijk stemt hij in met wat hij noemt: haar hobby, geen werk. En ze mag de verdiensten voor zichzelf houden. Ze is blij en dankbaar. 
 
Ze gaat naar New York met Charlotte. De redacteur ontvangt haar licht kritisch, maar de hoofdredacteur, die haar heeft uitgekozen is knap, hartelijk en hoffelijk. Hij laat haar het bdrijf zien. Hij verwacht huishoudstukjes, geen gefilosofeer. Het is een landelijk blad. Ze voelt zich gezien.
 
 
Terug bij Charlotte ziet ze een minnaar van haar, kunstenaar, Laurens Allgreen. Omdat Charlotte gedronken heeft brengt zij haar thuis met haar auto. Omdat ze afwijzend is over vriendschap ( lunch ) buiten het huwelijk ontstaat er spanning. Zij is bang dat Charlotte uit de boekenclub gaat, maar die nodigt haar juist uit voor een winkeltochtje in Alexandria en wil haar een hoed cadeau doen. Zij weigert met smoesjes.
In het boek had Margarete juist gelezen over jezelf wegcijferen. Charlotte heeft een zoon op de militaire academie en 3 kleintjes: Nora, Andrew en Denise ( brutaal en gesloten, op haar hoede ? ). Het huis van Charlotte is nog steeds een chaos van de verhuizing en zij vindt dat best. Roept Margarete op tot meer souplesse. 
 
Zelf loopt ze verder. Is een paar minuten te laat en dat vindt Walt ( 6 briertjes, honkbal ) niet leuk. Hij toont geen interesse. Integendeel veel te belastend voor haar. Zij heeft juist heel erg genoten en slaapt snel in. Wel krijgt ze een nachtmerrie met angst en benauwdheid. 
 
 
De boekenclub gaat onder leiding van Charlotte naar het Museum of Modern Art. Zij heeft een losse rijstijl waar Viv zich mee bemoeid en teruggewezen wordt. Ook Pitsy en Margareth zijn mee. Ze kijken hun ogen uit en Charlotte neemt hen mee op een rondleiding. De vragen over "wat het moet voorstellen " veranderen in het gevoel wat het werk oproept. Een openbaring en verandering van zienswijze. Charlotte neemt Margareth mee naar een klein schilderij van Charlottes geliefde vriend ( mogelijk was dit ook het echte doel van de reis ). Ze zijn op tijd terug voor de schoolbus ( Pitsy ). 
 
H9.
 
Viv solliciteert in New York bij een vrouwelijke arts. Ze is vele malen afgewezen omdat ze 6 kinderen heeft en op afstand woont. Een 7de is op komst. Dat ondanks haar grote ( wat gedateerde ) ervaring met oorlogsverwondingen. Bij Dr. Francesco Jordano. Arme cliéntele. Zij wil Viv wel, omdat nemand deze baan wil, het salaris beperkt is. En omdat Viv kan improviseren en snel leert.
Viv ontmoette de Italiaanse gewonde Tony. Te vroeg zwanger. Getrouwd zonder toestemming.
Er is veel overeenkomst: bijna katholiek, beiden bij de nonnen. Beiden offervaardig. 
Lange werkdagen. Grote werkdruk. Wel de moeite waard. Ze wordt aangenomen.
 
 H 10
 
De lokale boekenwinkel is van Helen en Erwin. Zij verschillen op een respectvolle manier over Hemingway. Margareth gaat advies vragen over een volgend boek voor de boekenclub. De club heet: The Betty's ".
An vindication of the rights of woman ( 1792, vrouwen verdienen een opleiding ), The second sexe, Simone de Beauvoir ( 1949, begin feminisme in Frankrijk ) , Virginia Woolf,  A room of one's own ( 1929, waarom vrouwen zo weinig bereikt hebben ).
 


Helen bemoedigt Magareth over haar column. Ergens beginnen. Zij adviseert ook romans. A town like Alice ( 1950, Nevil Shute ). Revolutionary roads ( Richard Yates ).
 

Alice Springs. 

Het verhaal wordt verteld door Mr. Strachan een advocaat die de laatste wil van de steenrijke James Macfadden moet uitvoeren. Jean Paget blijkt de enig overgebleven erfgenaam. Mr. Stratchan nodigt haar uit op zijn kantoor waar hij haar vertelt dat ze vanaf dat moment een rijke vrouw is. Zij krijgt de beschikking over een vast bedrag per jaar maar pas op haar 35e kan ze over het hele bedrag beschikken, tenzij er een dringende reden is om het restbedrag aan te spreken. Jean besluit naar een dorp in Malakka te gaan om daar een waterput te laten bouwen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft Jean namelijk een groep vrouwen en kinderen geleid dwars door Malakka heen. Geen enkel dorp of kamp wilde hen hebben en zo moesten ze blijven rondzwerven. Veel vrouwen en kinderen overleefden deze "mars door de hel" niet. Uiteindelijk kwamen ze in een dorp die hen wel op wilde nemen en zo hebben de resterende groep vrouwen en kinderen de oorlog kunnen overleven. Aan dit dorp wil Jean de waterput schenken. Tijdens haar bezoek aan dit dorp verneemt zij dat een Australische man die de vrouwen toentertijd geholpen heeft, nog in leven is. De vrouwen hadden namelijk gezien dat de man vreselijk gegeseld werd voor zijn hulp en wisten niet beter dan dat hij deze geseling niet overleeft had. Jean besluit hierop naar Australie af te reizen en op zoek te gaan naar de man, Joe Harman. Zal ze hem vinden?

Revolutionary Road speelt eind jaren vijftig, Amerika floreert. Frank en April Wheeler zijn een aantrekkelijk stel dat met hun twee kinderen in een welvarende buitenwijk woont. Maar gelukkig of zelfs maar tevreden zijn ze niet. Frank heeft een saaie kantoorbaan en April treurt om een mislukte carrière als actrice. Met ontzetting ziet de lezer toe hoe stille wanhoop en gefnuikte dromen de façade van een gelukkig gezin wegvreten. Een roman over de diepste onvolkomenheden van de mens.
 
Helen treft een regeling. Laurens Laugrin ? Margareth koopt een boek van Hemingway voor Walt om hem gunstig te stemmen: The old man and the sea. 1952.
 
 

Santiago is een oude man die in zijn eentje in een sloep vist aan de kust van Havana. Hij heeft nu al vierentachtig dagen niets kunnen vangen en wordt door de mensen bestempeld als 'salao', wat de ergste vorm van ongeluk is. Op de vijfentachtigste dag vaart Santiago wederom uit op zee en stuit op de grootste beproeving van zijn leven. Met een grote Marlijn. 

Als de club bijeen is blijkt Pitsy het boek niet te hebben gelezen. Haar angst is dat ze haat voor haar man kan voelen. Anderen relativeren dat. Zij was goed op de opleiding tot dierenarts, maar geen van de docenten wilde een aanbeveling voor haar schrijven omdat ze zou trouwen en niet werken. Algehele verontwaardiging. Ze was getrouwd met King, een dierenarts, die dat ook niet belangrijk vond. 

King maakt ontbijt voor Pitsy, maar die lust geen gebakken eieren in spekvet. Discussie over vegetarisch. De kinderen en katten eten het op. Het nieuwe boek is Harland.

 

 In Herland gaan drie mannelijke ontdekkingsreizigers op reis naar een land waar enkel vrouwen leven. Anders dan hun verwachtingen over vrouwen (ze zullen wel veel ruzie maken, jaloers zijn en ver achterlopen op ‘onze wereld’) blijkt Herland een heuse utopie te zijn. Het is een land zonder armoede en ziekte. Er is geen ongelijkheid. Geen discriminatie. Geen oorlog en geen geweld. Er wordt geen vlees gegeten, want iedereen is vegetarisch. En: alle kledingstukken hebben zakken! Een feministische kijk op de wereld, voor het eerst gepubliceerd in 1915. 

Pitsy voelt zich slecht over haar openbaringen van gisteren. Ze is het liefst in de stallen, haar thuis. Mevr. Graham heeft het paard Delilah die pijn heeft: Laminitis.

 Hoefbevangenheid of laminitis is een ernstige aandoening bij het paard. Deze aan- doening kan in lichte vorm tot prestatieverlies leiden en in een ernstigere vorm ver- oorzaakt het veel pijn. In sommige gevallen is de aandoening zo ernstig, dat er geen behandeling meer mogelijk is.

King wil het dier laten inslapen, maar Pitsy heeft haar vader paarden met succes zien behandelen. King ridiculiseert het en haar ( "een stallenmeisje " ). Graham stemt tot. King woest weg. 


 Margareth, uit bed met een kater van gisteren vind een enveloppe met 25 dollar. Haar column in "Good Housekeeping ". Ze staat er ook in met foto's, zodat de lezeressen haar leren kennen.
 
Margareth gaat naar de bank om een spaarekening te openen, maar heeft daarvoor de handtekenng van haar man nodig. Zij protesteert. Vervalst de handtekening en is woedend. Het is haar verdiende geld.
De dochter van Charlotte komt langs. Zij heeft een essay geschreven en vraagt Margareth om feedback. Die is enthousiast over de kwaliteit en ook dat zij daarvoor gevraagd wordt.
 
Zij wil ook over haar moeder, Charlotte , praten. Geroddel over haar verblijf in een kliniek. Wat wel klopt. Over haar nachtelijk schildren en de medicatie om te slapen. Haar man heeft 3 vriendinnen. Charlotte werd zwanger toen zij 21 was. Ze wilde geen abortus. Grootvader vreest voor zijn reputatie en zoekt iemand. Howard trouwde haar in ruil voor een goede baan bij haar vader. Geen goed huwelijk. Scheiden geen optie, i.v.m. geld.
 
Denise wil weg en vraagt Margareth op Charlotte te willen passen. Dat deed zij eerst. Margareth stemt in.
 
H 18.
 
De vriendinnen komen bijeen in de stal van Delilah om te helpen. Het paard krijgt sokken aan, waarin ijs gedaan wordt om te koelen e de pijn te verminderen. Pitsy zet haar ook op dieet.
Chartlotte is bang van paarden. De behandeling door Pitsy slaat aan.
 

 

 Viv heeft een goed huwelijk met Tony. Hij ontdekt haar zwangerschap voordat zij iets gezegd heeft.
 
Het nieuwe boek voor de club is: Dearly Beloved. Het speelt in de tijd van Kennedy, boze witte mannen, discriminatir, monnikverbranding, wet gelijke beloning.
Het betreft het altijd maar diensbaar moeten zijn aan de man, het gezin door de vrouw. De vrouw mist daardoor een eigen leven. Kinderen weg ? Valt het nog in te halen of is het voorbij ? Viv vindt het een geweldig boek, maar heeft het niet gelezen. Pitsy ook niet.
 

Margareth heeft moeite met haar columns schrijven. De 3 kinderen vragen veel aandacht. Ook wil zij meer dan huisvrouwverhalen, maar dat wordt verhinderd op straffe van ontslag. Wel publiuceert zij nu wekelijks en spaart voor meubels en lost haar boekenrekening af. Wel is ze de leuterverhalen zat. Ze krijgt ook complimenten. Het blad adverteert met suikervrije gelei. Het wil de vrouw in de bestaande positie houden.
 
King is 5 dagen uit beeld na conflict over Delilah. Hij complimenteert Pitsy met de succesbehandeling en brengt rode rozen voor haar mee. Hij is superaardig voor haar. Pitsy is mogelijk zwanger.
 
Feest in Huize Charlotte: King geeft Pitty een corsage. Niks voor Pitsy.
 
Een nieuw boek brengt enthousiasme.
 
1955. Waar gaat het over? Anne Morrow Lindberghs meditaties aan zee verkennen vrouwelijkheid, relaties en de complexiteit van het moderne leven, waarbij ze wijsheid put uit schelpen en een evenwicht zoekt tussen eenzaamheid en verbondenheid .
 
 Lindbergh verweeft in dit werk christelijke thema's als geduld, innerlijke vrede en de transformerende kracht van liefde , en pleit voor een reflectieve benadering van het leven en relaties. Dit meditatieve werk blijft relevant omdat het lezers aanmoedigt om evenwicht en verbondenheid te zoeken in een wereld die snel verandert.
 
 Schelpen als metafoor voor de vrouw. Lelijke zaken uit het huwelijk worden bobbels op de schelp ( oester ). Binnenin groet een parel.
 
De oester wordt in kunst, literatuur en mythologie vaak gebruikt als een krachtige metafoor voor de vrouw, waarbij verschillende lagen van betekenis worden verkend, variërend van erotiek tot innerlijke schoonheid
.
 

Hier zijn de belangrijkste interpretaties:
  • Vruchtbaarheid en Liefde: Sinds de oudheid staat de oester symbool voor liefde, passie en vruchtbaarheid. De mythe vertelt dat Aphrodite, de Griekse godin van de liefde, werd geboren uit de zeeschuim en opkwam uit een oesterschelp.
  • Erotiek en Vrouwelijkheid: De oester wordt vaak geassocieerd met vrouwelijke seksualiteit en genitaliën, wat terugkomt in de reputatie van de oester als afrodisiacum.
  • Verborgen Schoonheid en Kwetsbaarheid: De harde, ruwe buitenkant van de oester beschermt het zachte, waardevolle vlees binnenin. Dit metafoor suggereert dat ware schoonheid of de 'parel' (innerlijke waarde) pas ontdekt wordt als men de moeite neemt om de schelp te openen.
  • De "Parel": De parel in de oester staat symbool voor puurheid, mysterie en kostbaarheid. In sommige contexten wordt de vrouw gezien als de oester die deze kostbare innerlijke parel herbergt.
  • Kunsthistorische Context: In de 17e-eeuwse schilderkunst, zoals in het werk van Jan Steen ("Het oestereetstertje"), wordt de oester gebruikt als een erotisch symbool. Het eten van oesters werd geassocieerd met losbandigheid en liefdesavonturen.
  • Moderne Herinterpretatie: Hedendaagse kunstenaars interpreteren de oester vaak opnieuw, waarbij de schelp niet langer slechts een object van mannelijke begeerte is, maar een symbool voor vrouwelijke autonomie en kracht.
In essentie staat de oester metafoor voor de complexiteit van de vrouw: beschermend, mysterieus, vruchtbaar en met een kostbare innerlijke kern.
 
 
Kunstenaar Allgreen, vriend van Charlotte ontmoet haar en ze worden gefotografeerd door iemand van Howard ( die zelf vreemd gaat, ook nu weer achter de kamelia's en de schutting. ( Denise maakt een foto. ). Moeder Patricia is overtuigd van haar rol als vrouw ( traditie ) en wil dat van Charlotte.
Intussen is Denise met haar cadeau, een camera, aan het fotograferen. Maakt compromitterende foto van Patricia. Denise heeft ook veel enveloppen met geld gekregen, maar duikt weg op haar feest ( wat meer een zakelijke bijeenkomst lijkt ). Denise gaat met dat geld een reis door Europa maken, voordat ze naar Oxford gaat. Neemt zich voor haar moeder regelmatig te bellen.
 

margaretha en walt hebben in de auto ruzie over het vernederen van haar activiteit. bij thuiskomst wordt gebeld vader van Walt beroerte. Gaat erheen. Margareth blijft thuis vooe de kinderen. De familie van Walt ruzied.

Margareth heeft een herhalingsdroom. Ze wandelt met een volle tas ( elke keer een andere vulling ) de deur in naar de keuken metrose keukenkastjes. Net als toen. Alles is kraakschoon. Daar zorgde haar moeder voor. In de schone koelkast staan maaltijden voor 7 dagen. Ze zoekt haar moeder, gaat de trap op. Bij de deur van de slaapkamer ouders wordt zij gillend wakker. Haar moeder pleegde zelfmoord toen zij 17 was. Walt stelt gerust. Daarna is zij een tijger in bed.
 
H 23.
 
Ze maakt voor Walt een welkomsontbijt met eieren, toast, gebakken aardappelen.
 

 Walt erkent dat hij jaloers is op Margareth, omdat zij iets doet wat zij leuk vindt. Hij is accountent, erg saai. brengt wel geld op. Hij zegt niet op zijn vader te willen lijken. Zijn gedrag en drankgebruiki. Zelf wil hij ook minderen. Margareth koos hem vanwege zijn liefde voor boeken.
 
Intussen is Viv aan het werk en ontmoet een zwarte verpleegster die ook in de oorlog diende. Discriminatie alom. Erny Jackson zoekt een nieuwe huisarts.
 
Pitsy is bezig met het nieuwe boek: A room of one's own. Het boek van Virginia Wolf gaat in op het feit dat vrouwen zo weinig gerealiseerd hebben. Het is een essayreeks.
 

Mevr. Graham brengt vriendin Alice mee. Die is docent aan de opleiding voor diergeneeskunde. Zij complimenteer haar voor haar behandeling van de laminitis. 
 
Dochtertje van Viv, 5 jaar. Klimt op dak om dat ze wil vliegen. Loopt goed af.
 
H25.
Walt begraaft zijn vader. Zijn nazorg voor moeder ( ze is totaal onmondig - weet niets, kan niets ) wordt niet gewaardeerd door zijn baas. Hij leest ( in zijn boekenclub Icestation Zebra van Alister McClean. 1968.
 

Walts gedrag verandert. Hij wordt menselijker, socialer. Hij kijkt Bonanza ( 1959 - 1973 ) en Dick van Dyke.
 


 Eigenlijk is hij blij met de baan van Margareth. Iets waar zij zin in heeft. Dat valt voor haar tegen, want ze wordt met ontslag gedreigd als ze niet schrijft wat de regisseur wil. Intussen zijn de kinderen lastig en heeft de auto kuren. DE moeder van Margareth pleegde zelfmoord. Ze kon de oude rolpatronen niet aan. Haar zelfbeeld was slecht. Bestaansrecht ? Zij geloofde er niet in.
 
H26.
 
Charlotte is dronken en schreeuwt, Margareth schiet te hulp. Charlotte is door haar kunstenaar zijn kamer ingelokt voor sex. Zij wil niet en is van streek en gaat drinken. er ontstaat een ruzie met verwijten over elkaars kwaliteiten. Margareth wil reparatie, maar Charlotte houdt het af.  
 
Margareth gaat voor beth, haar dochter naar de school. Haar dochter wil trombone spelen i.p.v. fluit of klarinet. De man vindt het onbegrijpelijk, bijna schadelijk voor Beth, maar stemt toch in.
 

Intussen meldt Viv zich af. Te zwanger. De arts, Fran Jordano, wil graag dat zij blijft, maar haar besluit staat vast. Berdien vervangt haar.
 
Charlotte gaat naar Philadelphia. Een galeriehouder: je bent er nog niet klaar voor. Je neemt het mogelijk niet serieus. Ben je er bang voor ? Dat had Margareth ook al gezegd. Ze gaat nu echt schilderen. Ze daagt zichzelf uit en parkeert haar verslavingen.
De galeriehouder waardeert dat en geeft haar adviezen en een rondleiding in de Galerie.
 
Boekenclub avond.
 
Denise op afstand en privacy. Charlotte niet zo'n goede moeder. Dat gaat ze beter doen. 
Post uit Oxford. Foto's van vreemd gaan Howard.
 
H27.
 
King: Bitsy ik ga bij je weg. Het ligt aan mij. Geen geslaagd huwelijk, terwijl ze haar best had gedaan. King slappe zak. Tijdens de 5-daagse ging hij met een serveerster. Koffie. Neuken. Sally Ann. Ze is nu zwanger van hem. Ze heeft hem nodig. Hij wil het huis verkopen. Boekenclub avond. Hij wil haar laten afzeggen. Bitsy: doe ik niet. Jij hebt mij niets meer te vertellen.
 
H28.
 
De Betty's komen binnen en King verdwijnt. Pitsy is niet in verwachting en ze vieren een vrijheidsfeestje. Dan belt Denise, spijt van de sexfoto's en ze maakt zich zorgen over Charlotte, die door niemand te bereiken is. Margareth gaat naar haar huis. 
Charlotte gaat naar haar vader en Howard. Geeft aan te willen scheiden, wat geweigerd wordt. Dan legt zij de vreemdgaan foto's van Howard op tafel en dreigt met publicatuie.
Nu mag ze wel scheiden. Howard is uit de gratie bij haar vader en Charlotte heeft het slot laten vernderen. ook verwijst ze naar haar advocate voor een goede regeling.
 
H29.
 
Margareth wordt ontslagen omdat zij een topartikel heeft geschreven, wat niet past in het vrouwenblad. Iedereen spreekt schande. Ze overwegen om het te publiceren paginagroot, maar dat kost teveel.
De Betty's leggen geld bijeen, plaatsen de column als advertentie. Dat levert veel reacties op die ook weer wegebben.
 
H35.
 
 
Martin Luther King spreekt voor 250.000 mensen bij de Lincoln Memorial. Er wordt een verdrag tegen atoomproeven gesloten. De eigenaar Graham van de Washington Post overlijdt onverwacht en zijn vrouw wordt de eerste vrouwelijke eigenaar van een respectabele krant.
 
 
Een dame van de postkamer van de krant waar zij ontslagen is stuurt brieven door naar Margareth. Ze vraagt ook om boekadvies. De krant heeft een andere schrijfster gevonden met dezelfde initialen, hopelijk merken de lezers het niet op.
Charlotte is inmiddels eigen baas en financieel onafhankelijk. Zij koopt een pand en laat dat verbouwen tot een galerie die zij wil gaan leiden. OOk neemt zij een nieuwe, vrouwelijke , psychiater. Tijdens een lunch moeten allen met spoed naar het ziekenhuis. Viv bevalt van een dochter.
 
Bitty en Margareth ontmoeten mevrouw Graham. Een lunch uitnodiging volgt, maar duurt wel even. En dan gaat zij naar Washington, een monumentaal huis waar een 15tal vrouwen zijn, die elkaar kennen. Een toplaag van de bevolking, journalisten vooral.
Dan komt Jacqueline Kennedy langs. Een aardige vrouw, die de volgende dag naar Dallas moet, waar haar man wordt doodgeschoten. Het land in paniek. Thuis samenkomen om elkaar te steunen.Veel ongeloof. 
 
Walt is nu 36 ( hij noemt zich al oud ) en Margareth besluiten om echt te gaan doen waar ze zin in hebben.
 
H40.
 
Het is oktober 2006 en Margareth en Walt zijn bij een prijsuitreiking. Ze heeft inmiddels 7 boeken geschreven sinds de lunch bij Graham 9 Die overleden is ). Ze is nu 76. Ze zijn om en om gaan studeren en huishoudelijk geweest. De kinderen zijn goed terecht gekomen. Walt is bibliothecaris in de Library of Congres in Virginia.
 

 Ze zijn regelmatig verhuisd en in 1971 heeft zij de schrijfster van Mystic Feminin ontmoet.
In 1996 heeft Charlotte een hartstilstand, maar laat een prachtige galerie achter. Haar dochter Denise komt uit Oxford voor de prijsuitreiking.
 
Bitsy heeft een nieuwe man, 2 dochters en is dierenarts in Calefornië.
Viv en Tony zijn met een boot langs plekken gevaren waar medische hulp nodig was.
 
Het boekt eindigt met een brief aan de lezer om nog maar eens te bevestigen hoe belangrijk het eerst gelezen boek was. De personen zijn fictief, behalve Graham en Jacky Kennedy.
 
Review:
 
 Goed beschreven tijdsbeeld over de jaren 60 van de vorige eeuw en de positie van de vrouw en de man. Na een wel erg lange inleiding beland ik als lezer na een grote sprong in de tijd ineens in 2006 waarbij iedereen nu wel succesvol is geworden. m.i. een ideaalbeeld ( als je dat boek maar gelezen hebt ) The American Dream ten voeten uit. De brief aan de lezer op het eind voelt overbodig. Alsof ik nog eens overtuigd moet worden. Klinken daar twijfels ?
 
 
 


 

maandag 16 februari 2026

Nelleke Noordervliet: het bewind van de gelukkigen.

"De zachte wind likte mij als een blije hond". 
 
Het nieuwe boek van de Boekenclub voor de komende periode. Gelukkig ook als luisterboek. Nelleke leest het zelf voor en heeft een fijne vertelstem. Vermoedelijk ook zonder de dikwijls complexe en daardoor soms verwarrende stambomen en familielijnen in de boeken hiervoor.
 

 Hoofdpersoon Sofie Roth wil weg uit de stad. Het benauwd haar. Met name het politieke klimaat en de maatschappij die daarbij gevormd is. Ze huurt een leegstaand gerenoveerd huis in een dorpje op het platteland. 

Dat spreekt mij aan, omdat ik iets dergelijks al ruim 15 jaar doe in Frankrijk. Terug naar een plaats waar de tijd stil lijkt te hebben gestaan. Het is niet helemaal vergelijkbaar omdat ik er altijd bekenden ontmoet die daar al lang wonen en leven.

Sofie laat haar dochters Dafne en Chloë achter in de stad. Haar ex-partner is overleden. Wel neemt ze veel herinneringen mee, die haar soms teveel lijken te worden. Ze ervaart ergernis en onvrede. Waar kan ik mij thuisvoelen ? Het huisje lijkt lang niet gebruikt ( oude Ben werd er dood gevonden, ), kent schreeuwende kleurstellingen die zij liefst afdekt en er moet nodig geventileerd worden. De moestuin is verwaarloosd. Werk aan de winkel. 

Iets verderop wonen de stugge Bob, die ook jaagt, met zijn hond en vrouw Ellen. Met een boerenbedrijf. Het dorp was ooit welvarend door de winst van koper. Dat is voorbij. Er zijn wel winkels, een kleine super, een wasserette ( met Antilliaanse mensen ). een chiropractor, een vage medische post, een liefdewerk oud papier adres ? en een kroeg. Op de kerk hangt een half afgescheurde poster van Legrand, de "leider". Zij onderdrukt de neiging deze verder te verwijderen. Te gevaarlijk. De maatschappij is de laatste 10 jaar veel veranderd. Een dictatoriaal systeem en een grote uittocht.

Ze gaat ook naar de stad, naar een bouwmarkt om schoonmaakspullen en tuinaccesoires te halen. Ze gaat voor een ecologische moestuin. Het tuincentrum blijkt een oase. Ze wil "boerin" worden en het land "zwanger maken". Buurvrouw Ellen is de eerste die echt contact zoekt. Nieuwsgierig. Ze brengt eieren mee uit eigen hok. Met Ellen komt het dorp binnen.Op de vraag wat Sofie doet zegt zij : thuiswerk / communicatie. Ellen heeft niets met digitaal. Zij heeft dieren en een man. 

 

Het dorp benauwd en pas als ze naar de stad rijdt ervaart ze ruimte. Voelt als ontsnapping. De grond blijkt schraal ( aardappelen en uien ) en moet bemest worden. Ze neemt een plantenapp en een vogelapp om de natuur daar te leren kennen. Buurman Bob's route loopt door haar moestuin en een verzoek om iets om te lopen helpt niet echt. Zij brengt haar dekbed naar de stomerij/ wasserette. Deze mensen zijn ook afhoudend en angstig. Zij werken hier al 25 jaar. Zij wantrouwen de vreemdeling.

Zij bezoekt een agrarische manifestatie, die bol staat van de vaderlandslievende regime vlaggen. In een naar stijfsel ruikend zaaltje is een lezing door professor Andreoli, die het regime verheerlijkt. Hij wuift het "Hoge Commissariaat" alle lof toe. Een man protesteert: een gekleurd verhaal, vooringenomen tendentieus. Andreoli wuift het weg. Dan stelt Sofie een vraag daarover: Kan het zo zijn dat er in de toekomst omgekeerd gedacht wordt over wat nu van waarde is ? Goede vraag, maar Andreoli kan niet in de toekomst kijken en gaat weg.

Sofie ontmoet Frank en Jacqueline, of ze mee gaat naar de kroeg. Zij noemen de dorpelingen stugge kontkrabbers. Ze gaan naar Maman, die Gil de la Tourette heeft, moeder van Frank.. Frank merkt dat veel mensen geen contact meer met hem willen omdat men bang is. Zij vraagt of er geen verzet is. 

De triomf van de vulgariteit. Intellectuelen niet bon ton. Geen collectief verzet. Ook onderling kritiek. Nina, zwart leer, zus van Frank. Motor. Jozef is dood ( Maman vraagt naar hem ). Sofie ziet een familievoorstelling. Sofie gaat thuis aan de slag met de geschiedenis van de familie Lombard. Lombardije, Geldverstrekkers M.E. en Renaissance.Vader van Frank en Nina hier belandt. Bij 2de vrouw 3 kinderen, ook George.

H 4.

Bestuursgebouw. 3 vlaggen en portretten: Hoge Commissaris, Geduputeerd commissaris ( halfbroer Sofie  ? ). Daar zit Bram ( heeft scooter ). De Lombards maken altijd de verkeerde keuze. Bram brengt een map met informatie langs. Bram is "liefdewerk oud papier". Oud leraar en historicus ( Nederlandse kolonisten in USA, nu geen item meer ). 

Weinig interesse in dit gebied. Dan nonnenklooster voor lastige dochters, dan bedevaartsoord, tranen van een zuster geneeskrachtig. In de Franse Revolutie toevluchtsoord. Fam .Lombard koopt grond en buit bevolking uit., stil in WO 2 en de Lombards hebben een herstellingsoord soldaten. Dan de Grote Omslag.  LHBTS+ en remigranten zouden er ondergebracht worden. Gewapend verzet van de Lombards. Dwingen de chauffeurs allen vrij te laten. Begeleidende militairen stellen orde op zaken. Is het echt gebeurd.

De legers van Rusland en China hebben geen humor, geen glimlach. zelfspot, humor doorbreekt het narcisme. Het relativeert. Wel steeds concentratie op verzet en handhaving. Overgang 10 jaar geleden. Honen, sarcasme prima. Humor niet. Ook niet op de staatstelevisie. Reportage geluk grensbewoners. Lof aan de vrede ( Vlamingen trekken rond ). broer Legrand op tv.

Harry's bar.  Verbod op Cannabis. Ook tabak is taboe. Foodtruck met tieners. Haar halfbroer Alain had al jong de behoefte om "iets groots" te doen. Nu beloofde hij het internet te zuiveren en een nieuw geschiedenisboek uit te brengen. Dat Alain haar broer is houdt zij wijselijk voor zich. Aan haar moeder denkt zij weinig terug. Zij is zeer kritisch over haar. Er is geen contact. Haar ex partner heeft zij geholpen in zijn laatste levensfase. Haar dochters hebben liefdesbesognes. En zijn met carrieres bezig. Sofie niet interressant genoeg. Ellen heeft buikklachten, naar ziekenhuis. Operatie door Nina.

Frank leest voor uit eigen werk. Sofie vindt er weinig aan. Een spierbal vertelt over controles en heropvoedingskampen op Workum. De touwtjes worden aangetrokken. Er is ook een boekenclub waarin het regime en verzet ter sprake komt. De meeste domme mensen stemmen op de partij, maar zijn niet de boosdoeners. De oogst lukt en samen met Bram brengt Sofie aardbeien rond. Het laatste bakje naar Lombard. Sofie vertrouwt hen niet helemaal. Emilie: sodemieter op ! 

Dumbdeal:

De grote uittocht: naar Lybië en Algerije. Met bussen onder militair gezag. Ook richting Marokko. Om de lege huizen werd gevochten en er waren ineens veel te weinig arbeidskrachten. Massale steun voor streng beleid. Men raakte bezet door zichzelf. Officieel was er geen verzet. Ondanks aanslagen en explosies ( vuurwerk ? ) leeft men in het paradijs. Sofie denkt dat zij gevolgd wordt. Uit een zijstraat militairen. Flashback van doodgetrapte vriend. Jalito lhbti. Zij voelt woede en wraak. De militairen nu wilden helpen. Ze gaat naar Bram. Nina is opgepakt. Verraad ? Bij Bram hangt iets dat niet te vertrouwen is. Opvlieger. Burgerwachten.

Jalito Torres.

Een fotograaf die veel aan het waarnemen van het moment deed. Samenwerking hij fotograaf ( Curacao, moeizame jeugd ), zij schrijft. Een referendaris geeft hem een baan bij een krant. Mooie man. Verslaggeving jaren 90. Reportages succes. Ontplooien kwaliteiten. Jalito wordt voor haar ogen doodgeknuppeld door de politie. Die daar plezier aan beleefd. Haar pijn wordt uitgelachen. "Blanke vrouw met zwarte man en ook lhbti".  

Sofie's moeder wilde haar niet ( droom rug ). Ze was narcistisch en verslaafd. Ging alleen om haar zelf. Ook halfbroer Alain zat hierin. Deze groeide uit tot een leider, die zich steeds anders voordeed: dan weer beul, dan weer minnaar. Zijn meelopers zorgden voor zuiveringen in Europa.Haar huwelijk met Ton was een vergissing. Hij was vermogend, maar moest wel meebetalen aan alle kosten. Ze mocht niet werken toen er kinderen waren en omdat zij het toch deed moest zij de opvang betalen. Hij sympatiseerde met het regime. 

H4.

Als Sofie naar huis gaat staat er politie bij geschrokken Bob en Ellen. Sofie wordt gezocht voor contact met de gearresteerde Nina, de arts. Zij weigert naar het bureau te gaan. Haar relatie met Nina is het drinken van rode wijn en de poëzieclub. Geen verzet. na afloop leest zij Albert Camus en klust wat in de tuin. Ze denkt aan een bijeenkomst met Alain, zijn omhelzing, en Ton met zijn nieuwe vlam. Zijn dochters haten hem. Op de achtergrond ziet zij Alain als veiligheidsklep. 

 Albert Camus (1913-1960) is een Franse filosoof, journalist en schrijver die bekend is geworden door zijn boeken 'De pest', 'De val' en 'De vreemdeling'. Hij wordt de filosoof van 'het absurde' genoemd. Camus vindt dat het leven nergens op slaat, geen zin heeft en nergens naartoe gaat.

 Albert Camus won de Nobelprijs voor Literatuur in 1957 niet voor zijn bekendste werken zoals " De Vreemdeling ", maar voor een essay waarin hij zich verzette tegen de doodstraf, getiteld "Reflecties op de guillotine".

Wat is het absurde Camus?
Volgens Camus heeft het leven van zichzelf geen zin. Daarom botst de mens, die eenheid en helderheid zoekt in de wereld, op de muren van het absurde. De wereld zwijgt hem toe. De mens is vanwege zijn redelijkheid geen onderdeel van de wereld, zoals een boom of een kat dat wel is, maar staat er tegenover.
 
Wat is de enige filosofische vraag van Camus?
‘Er is maar één echt serieus filosofisch probleem,’ zegt Camus, ‘en dat is zelfmoord. Beslissen of het leven de moeite waard is, is het beantwoorden van de fundamentele vraag in de filosofie. Alle andere vragen vloeien daaruit voort’ (MS, 3). Men zou kunnen tegenwerpen dat zelfmoord noch een ‘probleem’ noch een ‘vraag’ is, maar een daad.
Wat zijn de drie regels van het absurdisme?
Het traditionele absurdisme, zoals bijvoorbeeld vertegenwoordigd door Albert Camus, stelt dat er drie mogelijke reacties op het absurdisme zijn: zelfmoord, religieus geloof of opstand tegen het absurde .
 
Sofie vertelt hoe zij voor haar broertje Alain zorgde. Zij was 6 toen hij kwam. Niek was de nieuwe pappa. Moeder en Niek bemoeiden zich niet of nauwelijks met de kleine. Dat deed Sofie. Beide ouders hadden een uitkering en Niek deed iets vaags. Kon niet tegen gehuil. Bij kamperen lieten ze Alain van 2 in de tent bij Sofie. De vader van Sofie, waar zij soms logeerde werd uit de ouderlijke macht gezet. Af en toe, als er ineens geld was was het gezellig. Niek werd opgesloten en moeder nam een andere man. Nicola ging terug naar Frankrijk.
 
Emotionele verwaarlozing. Geen kind mogen zijn. Disfunctioneel gezien. Afwijzende houding: kind is last, geen lust. Nicola stuk ellende. Een slecht mens. Pappa van Sofie wel goed. Hij trok ook leuk met Alain op.
 
Sofie wil Nina bevrijden, laat haar moestuin aan Bram en gaat naar Wenen. De verzetsvrouw komt in haar boven ( zij mag niet meer vrij publiceren, stencilmachine ). Het Hoge Commissariaat zit ergens tussen Praag en Dresden in een futuristisch gebouw. Voor ze gaat bezoekt ze familie Lombard. Die zijn heel rustig. Maman zegt dat Nina is opgegeten door zalmen in een kwekerij in Noorwegen. 
Eet geen zalm !
 
 
De straten in de stad zijn brandschoon. De graffiti is verdwenen. Hoge boetes door Boa's. Vlaanderen bestond niet meer. Dat heette nu: De Lage Landen. In Europa 3.0. Christendom taboe. Alain is de godheid. Geen multiculti eethuisjes. Haring, kibbeling, etc. wel Frites ook wel. Culitaire eentonigheid.
 Zij bezoekt haar oude hoofdredacteur. Krant opgeheven. Vrouw weg. Proefschriften controleren. Hij schikt zich. Hij was opgepakt maar weet niet waar. Hij had 2 vrienden verraden. Sofie vreest nu ook verraad van hem, verlaat hotel en gaat bij Chloë logeren. Zij is ontslagen en moet nu gedwongen vrijwillerswerk doen ( vroeger gastarbeiders ). Alain helpt niet. 
 Ze belt Alain. Wil Nina vrij. Hij verbreekt de verbinding. Een gesprek onder 4 ogen is voor hem niet mogelijk. Zij houdt van haar broertje. Is-ie er nog ?
Moeder Roth, heette Ria. Ze stonk naar wiet en had steeds nieuwe ooms. 
Diep gesprek met Chloë over hoe het in het gezin was gegaan. Niet leuk, maar wel uitgesproken. 
 
H8
.
De sla doet het goed, maar de moestuin heeft dorst. Harry's bar in dorp. Sofie voelt zich thuis.Nina terug, maar handen verbrijzeld. Misdadige provocatie.
Werken in de tuin. Huize Lombard. Selma opent. Madame Edilie. Frank en Jacqueline. Nina. Met gips en verband. Ze weten dat Alain haar halfbroer is. 
 "Zusje is dit wat je wilde ? " Sofie stort in. Alle anderen zijn vermoord. Nina enige overlevende.
 
Sofie vertelt dat Alain, 16 jaar op het strand van Bloemendaal mishandeld wordt. Hij is een eenling, geen echte vrienden, maar hij weet alles van iedereen, terwijl de anderen niets van hem weten. Wel geniet hij aanzien. Alain heeft niets met therapie. Hij moet het doen met een afwezige moeder, een agressieve vader en een bemoederende zus. Hij lijkt een soort halffabrikaat ( geen ziel ). De studie van Sofie eindigt en Alain werkt in een ijssalon. Samen eindjes aan elkaar. Onderling dikwijls ruzie.
 
Alain kiest voor onrecht doen en fatsoen.
EIGEN LUST EERST  ( instinct volgen ).
Sofie kiest voor onrecht ondergaan en moraal. 
  
 
citaat. google:

 Martha Nussbaum, geboren als Martha Craven, is een Amerikaans filosoof en hoogleraar rechtsfilosofie en ethiek aan de Universiteit van Chicago. Ze is met name geïnteresseerd in klassieke filosofie, politieke filosofie, feminisme en ethiek.

-------------------------------------------------------------------verder 

Martha Nussbaum onderzoekt wat het goede leven inhoudt, hoe we te werk moeten gaan om het te verkrijgen en in welk politiek systeem goede levens realiseerbaar zijn. De ethiek zou zich moeten richten op de ‘drie bronnen van kwetsbaarheid’: pluraliteit van waarden (waarden zijn variabel naar gelang de situatie), passies en hechting. Deze kwetsbaarheden kenmerken volgens Nussbaum de mens. Ze wil, net als Aristoteles, de bronnen van kwetsbaarheid niet als te overwinnen zwaktes wegzetten, maar ze juist onder de aandacht brengen. Ethiek moet midden in het leven staan. 
 
 

Nussbaum heeft veel geschreven over emoties. Ze grijpt daarbij terug op de stoïcijnse traditie van Epictetus en anderen. Schaamte en wraak zijn irrationeel, betoogt ze conform de leer van de Stoa. Maar in tegenstelling tot de stoïcijnen gelooft ze niet dat alle emoties irrationeel zijn. Veel emoties zijn intelligent. Angst en boosheid kunnen bijvoorbeeld heel functioneel en gepast zijn. In die zin zijn ze zinnig en rationeel. Daarom zou in de morele opvoeding ook ruimte moeten zijn voor het ontwikkelen van deze zinnige emoties. In het onderwijs zou een morele sensibiliteit gekweekt moeten worden. De leerling dient oog te krijgen voor eigen kwetsbaarheden. Literatuuronderwijs is hiervoor bij uitstek geschikt. Nussbaum verzet zich hiermee tegen een ethiek die zuiver rationeel is.

 Sofie gaat voor de krant een interview aan met 10 succesvolle mannen die in 1968 student waren. Wat is er van hen - de vrije vogels - geworden ? Haar hoofdredacteur gaat mee, Jalito ( danser, improvisator ) als fotograaf en Alain 16 zomaar. De bijeenkomst is in "Duin en Kruidhof" in Santpoort.


 Onder de mannen is Boris Hartmen, die zich in de periferie van het gezelschap beweegt. Volgens hem is de toekomst: de superelite gebruikt de massa of de superelite vecht onderling voor de massa.

Dit boek komt ter sprake. Uit 1992.


 Het einde van de Koude Oorlog en de erop volgende toename van het aantal liberale democratieën, ging gepaard met een plotse en radicale terugval van het totaal aantal oorlogsconflicten wereldwijd, oorlogen tussen staten, etnische oorlogen, revolutionaire oorlogen en het aantal vluchtelingenen ontheemde personen.  Democratie alom, gezond verstand, ratio voorop, religie passée. Voordeel voor iedereen. De Verlichting is terug. Rassen en kleurmenging de toekomst volgens Jalito. 

Einde van these- antithese, eind- synthese.

Opmerkelijk omdat in deze tijd de omgekeerde beweging plaats vindt. Zoals gebruikelijk wordt synthese weer these en roept anti these op. culturen zullen botsen. Richting nieuwe synthese.


Alain is bijna 18 en moet examen doen. Hij wil echter onder de vleugels van zijn zus uit. De echte voogd woont in Frankrijk. Hij wil bij Hartman in Aerdenhout- Vogelenzang gaan wonen als manus van alles. Hartman wil hem een goed mannelijk voorbeeld zijn en hem helpen in zijn ontwikkeling. Verantwoordelijk voor huis en tuin, rijlessen, staatsexamen.  Afscheid doet Sofie pijn ( ook jalours en boos - altijd voor hem gezorgd ). Zij wantrouwt Hartmen ( homo ? , vaderfiguur ? ). Het huis is sjiek, grote bieb, rozentuin met terras.
 

 Haar moestuin ligt er verregend bij.
 
Sjalito en Sofie doen een artikel over kamperen. Ze willen iets met meer inhoud en richten hn focus op Hartman, die de jongeren leert denken. Alain is 18 en zijn verjaardag wordt gevierd bij Boris Hartman, die meerdere jonge mensen onder zijn leiding heeft. Ook moeder is er en een blinde man. Sofie baalt van haar moeder en gaat weg. Alain komt haar achterop. Emotineel afscheid.

Later is er een bijeenkomst op de plek waar Robert Schuman ooit was. De vader van Europa.


 Robert Schuman vocht tijdens de Tweede Wereldoorlog in het Franse verzet en werd door de nazi's gevangengenomen en opgesloten. Voor de oorlog was hij lid van het Franse parlement. Na de oorlog bekleedde hij verschillende hoge functies in Frankrijk en schreef hij de Schumanverklaring om Europa te verenigen en toekomstige oorlogen te voorkomen.

"De vereniging van Europa kan niet ineens worden verwezenlijkt noch door een allesomvattende schepping tot stand worden gebracht: het verenigd Europa zal moeten worden opgebouwd door middel van concrete verwezenlijkingen, waarbij een feitelijke solidariteit als uitgangspunt zal moeten worden genomen."

Robert Schuman
 Met zijn historische Schumanverklaring op 9 mei 1950 stelde hij de oprichting voor van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS), de basis voor de huidige EU en bedoeld om oorlog tussen Europese landen te voorkomen.
Kernpunten over Robert Schuman:
  • Schumanverklaring (9 mei 1950): Als Frans minister van Buitenlandse Zaken stelde Schuman voor de kolen- en staalproductie van Frankrijk en Duitsland onder een gemeenschappelijke "Hoge Autoriteit" te plaatsen.
  • Doel: Het creëren van feitelijke solidariteit om een nieuwe oorlog, specifiek tussen Frankrijk en Duitsland, materieel onmogelijk te maken.
  • Europadag: De datum van de verklaring (9 mei) wordt elk jaar herdacht als Europadag.
  • Achtergrond: Schuman werd geboren in Luxemburg (1886) als Duits staatsburger, maar werd na de Eerste Wereldoorlog Fransman. Deze grensregio-ervaring vormde zijn visie op Europese eenheid.
  • Functies: Naast minister was hij premier van Frankrijk en de eerste voorzitter van de Europese Parlementaire Vergadering.
  • Erkenning: Vanwege zijn inzet voor vrede en Europese integratie is zijn zaligverklaringsproces door het Vaticaan in gang gezet.
Schuman wordt gezien als de architect van het Europese integratieproject, waarbij hij geloofde in stapsgewijze vereniging door concrete verwezenlijkingen in plaats van een directe politieke unie.

Interview met De Maricourt, uitgetreden priester en filosoof. Zorg over problemen met jeugd. Overal moeten conflicten worden begraven. b.v. Basken en Spanjaarden. Ondertussen bezoeken zij het huisje van Schuman. Maricourt: Europa is mislukt. Europa is nauwelijks meer christelijk. Teveel liberalisme, socialisme, islamisme. Verwijst naar Taizé. En geweld ?  Blijft vaag. Kom eens op een jongerendag. Bezorgdheid over Alain. Maricourt kwezel. Europa blank en christelijk. De arme Afrikanen werden aan hun lot overgelaten.

 Jalito voelt zich heel zwart op het festival. Ze zijn verbaasd dat hij er is. Er hangt  een wat slappe sfeer. Toekomst het thema. Oeverloos praten. Hier wordt een lesje opgezegd. Sofie wil het gebeuren annuleren. Er staat een mooie Viking ( Nazi ) naast haar. Op het podium. Gejuich. Stem onveranderlijk. Deze man had De Stem. Hij trok je nabij. Spirit en spanning. Wat komt ? Wat komt ? Wij ! Wij ! The Soul of Europe ! Kilo's charisma. Handtekeningen ! 

Stewart Murphy is the man. Foto door Sjalito. 1 vraag ? Europe national....politieke beweging, die niet mee doet aan het bestaande. Alain: mooi artikel. Inmiddels alles verwijderd.

H4

Tuin opruimen, herfst. 

Verzet vraagt Sofie de achilleshiel van Alain. Herinneringen doornemen. Sofie als herkauwende koe. Ellen komt met spinnewiel, wol van Bob. Kleurlingen van wasserij plotseling weg. Met bronchitis naar arts. Stefan aardig. Vertelt over angst van bewoners voor omgang met haar. Naar Lombard. Slecht met Nina. PTSS. Frank boos. Sofie wil uitzieken. Sound of Music. Hubert: vertel iets meer over Alain. Doet onderzoek naar Alain. Die was een tijd in de "woestijn". plan: Sofie ligt in ziekenhuis, gaat sterven, Roept Alain, arts Hubert en lijfwachten op de gang. Tussendoor gif in Alain. Novitsjok. Dezelfde aktie overal in Europa. Nina stemt in. Sofie wil erover nadenken. Woedend en angstig. ze gaat weg. Spinnewiel voor de deur.

Ze wilde dat Alain het verzet zou gaan leiden. Koortsfantasie. Ellen brengt gemberthee. Haar moeder was kruidenvrouw. Bram ouwe snoeper ( Emilie liefje ). Bram voor de deur: gevechten in de stad. Euthanasie verboden. De oudere mensen vallen de politie aan om gedood te worden. Rollatoractie.

Alain 5 jaar uit beeld. Trekt rond in USA, werkt daar, ziet de mensen, overgewicht, steaks en wordt in elkaar geslagen. Dan gaat hij met een reisgenoot ( lifter ) naar Mexico. Tapico. Hij gaat in de bloemenindustrie werken en is getuige van gevechten kartels- leger en de vrolijke kant.  Hij is daar naar toe gestuurd om zichzelf te leren kennen en bedruipen. Opdracht Hartman. Under The Vulcano lezen zegt Hartman. Hier in Mexico leeft men op een vulkaan. Veel bloedvergieten, veel passie, geweld, zinsbegoocheling en muziek. Het leven leeft in Mexico.


 Gaat over de dag van de doden ( 1938-39 ). Britse verslaafde, dronken consul in klein stadje. Hij wordt ontslagen. Zijn huis puilde uit van de drank. John Houston verfilmde het en er zijn liedjes over geschreven. Alain verliefd op een vrouw. Wil de vrouw absorberen. Mentale wraatzucht. Alain naïef. Een hydra. Zwart gekleed, opgemaakt. Een wurgslang. Kartelachtergrond ( cocaïne ). Alain geen besef van gevangenschap. 
Hartman stuurt hem naar Ierland. Zuid West. Boeddhistisch Centrum. Afkicken. Foto Stewart Murphy : Het is tijd. Meditatie praktijk. Geen libido, razernij, dorst meer. Rust terug.

 Praag ( Golem ).

Europees Nationaal Verbond. Gunther, Mario, Carlos, Alain, Boris, Stewart. Proto-fascismus. Alain wordt gezien als smeermiddel. Relatie met lid van de beweging. Kinderen. Dit alles was 20 jaar geleden. Volgens Sofie belazerd hij overal de kluit.

Terwijl zij herstelt van haar bronchitis komt de verzetsgroep met bloemen op visite. Ze vragen naar haar plan om Alain te elimineren. Als zij terughoudend is dreigt de groep haar 2 dochters aan te pakken. Hetzelfde gedrag als van de heersers. Sofie moet zich bekeren tot de visie van Alain. Promotie artikel maken. De 1ste pion voor informatie. Zo komt ze in de inner circle. Sofie wil niet. Nina dreigt. Sofie praat met Jacqueline. Gek worden van tegenstrijdigheid. Broertje bepaalt haar leven.

Intussen vindt de opening van de Olympische Spelen plaats. Een prachtig gebeuren , de verbinding tussen de werelddelen. En ik zie er ook Mussolini achtige grenssituaties in, zonder dat..........interessant. 

 Dubbelspion worden. Vluchten. Spinnewiel actief. Bram komt. Weekend mee met auto Sofie. Universiteitsbibliotheek. Uitstapje kust. Ik betaal. Amoureuze actie ? Ellen neemt Sofie mee naar een voorstelling van een charismatische artieste; Anna Weber. In de zaal zitten ook naast Alain, de bekende kopstukken. Deze vrouw is een manifestatie van het regime. Ze wordt verafgood en dat is heel nuttig.

Sofie gaat Hartman opzoeken om te vragen hoe het met Alain gaat. Bij het kerstdiner ontmoet zij de oude blinde man die het systeem verheerlijkt. Alain speeched. Iedereen lijkt gemaakt vreugdevol. Verteld Alain over haar leven in het dorpje, over haar dochters. Van binnen voelt ze verlangen naar vrijheid. Alain verwijst naar Kerstmis vroeger. Frankrijk. Wijn bij het eten. Hij was toen 7 jaar. Kerst bij Sjalito was leuk in Amsterdam.. Ze ziet haar kleine broertje. Ik mis mamma zegt Alain. Hij wil meer contact. Pijnlijk voor Sofie. 

In het dorp. Verzet bijeen. Sofie wordt uitgehoord. Ze pleit voor overleg. De menselijke benadering. Niet gewaardeerd. 

H 9.

Emilie Lombard overlijdt onverwacht. 

Anna Weber. 

Groots optreden in Bologna. Eindigend met Bella Ciao. Ruiten ingegooid. Onderdrukt verslag verspreidt zich. Kettingbrief. Doodzwijgen regime. Het hamsteren begint. Radio Vrij Europa komt in de lucht en in veel steden is opstand. En wordt ook geplunderd. Politie grijpt hardhandig in. Sofie vlucht naar huis. Ellen en Bob vangen haar op. Veel verdriet komt los. Hubert is coördinator van verzetsgroep "Tante Jo ". Sofie vertelt over Kerst en gedoe in de stad. Roep om een zwarte lijst. Omgooi regime, maar wat dan ? Terug naar wat was ? Weinig perspectief. Tante Jo adviseert niet meer te komen.

Bram brengt pistool met kogels. Dat wil zij niet. Hij laat het toch achter. Later geeft ze het ding terug. Ze wil niet doden. 10 jaar geleden en daarna waren er 3 groepen: de bewusten, de meelopers en de verstotenen. Ze hoort hoe Bram als docent leerlingen beschermde en in zijn buik is geschoten. Hij gelooft niet meer in geweldloos verzet.
 
Alain komt langs. Hij is op de vlucht, wil onderduiken. Er is een coup aan de gang. Arrestatie dreigt. Alain wil verzet helpen ( draaikont ). Sofie spreekt hem aan over Jalito. Dat had nooit mogen gebeuren. Ze denkt aan de verbrijzelde handen van Nina. Dit is geen mens. Een robot zonder ziel. Niets aan hem is nog authentiek. Een sociopaat, een psychopaat. Jacqueline en Frank naar de Stad. Sofie vertelt Bram over Alain. Arrestatieteam. Ook Sofie. Spijt van Bram. Gaat helpen. Komt bij de lichte gevallen. Anna Weber gaat dood en zij krijgt amnestie. Nina helpt en zij komt vrij. Samen teruig naar het dorpje.
 
................................................... 
 
REVIEW:
   
 Het thema van dit boek is aktueel. Nelleke mixt tal van europese politieke visies en bewegingen tot een wat vaag en ook herkenbaar verhaal. Sofie verlangt naar vrijheid en zich thuisvoelen, maar wordt daarin gehinderd door de permanente innerlijke dialoog en de twijfels en angsten. Broer Alain zet de emotionele verwaarlozing van zijn ouders om in een dictatoriaal en wreed gedrag. Sofie, als vervangende moeder, voelt zich medeverantwoordelijk. Nelleke biedt onderweg filosofische context. Mooi voorbeeld van these antithese en synthese, die weer these wordt, etc. 
 
  ...........................................................
 

 Gebruikelijk is dat de scheiding der machten, de scheiding van de wetgevende macht, de uitvoerende macht en de rechterlijke macht, niet of onvoldoende aanwezig is en dat de overheid of de betreffende machthebber (dictator) zelf niet (geheel) onderworpen is aan het recht.

 Het fascisme wordt gekenmerkt door steun aan een dictatoriale leider, gecentraliseerde autocratie, militarisme, gewelddadige onderdrukking van oppositie, geloof in een natuurlijke sociale hiërarchie, ondergeschiktheid van individuele belangen aan het vermeende belang van de natie of het ras, en een sterke regulering van de samenleving en de economie.